500 Büyük Sanayi Kuruluşu ve Denizli’dekiler
Prof. Dr. Mustafa YILDIRAN

500 Büyük Sanayi Kuruluşu ve Denizli’dekiler

2018 yılı 500 Büyük Sanayi Kuruluşu açıklandı. Türk ekonomisinin son zamanlarda yaşadığı dalgalanmalar nedeniyle merakla bekleniyordu. 2018 yılında da İSO-500 79 milyar TL üretim satış miktarıyla TÜPRAŞ her zaman ki gibi birinci. Ford ve Toyota ise takip ediyor.2018 yılının en büyük sürprizi ekonominin kur dalgalanmaları nedeniyle başlayan gelişmelerden 500 büyük sanayi işletmesi %34,5 artışla son 14 yılın en büyük üretimden satışlarını yakalamış olması ile gerçekleşti. Bunun nedeni kur artışı nedeniyle oluşan devalüasyon ihracata itici kuvvet olarak etki yaptığı için firmaların dış satışlarını tabiri caizse patlatmıştır. Firmaların esas işleri nedeniyle oluşan karlığında da %1 üzerinde iyileşme var.

Ekonomideki enflasyon ve kur artışlarının iç piyasada işleri zorlaştırırken, ihracat ağırlık iş yapan işletmelerin işlerini kolaylaştırmaktadır. Ortaya çıkan bu sonuç, Türkiye’nin ekonomik sorunlarının çözülebilmesi için dışa bağımlılığının farklı bir şekilde devam ettiğini göstermektedir. Özellikle ihracat yönelimli işletmelerin Avrupa ve diğer pazarlardaki kur avantajının oluşturduğu ciro artışının oluştuğu ortaya çıkmaktadır.

Sevindirici bir gelişme de, İSO 500 firmalarının satışları içerisinde yüksek teknoloji ve katma değer satışlarının artmasıdır. Hem yüksek teknoloji satışı yapan firmaların %1,5 seviyesinde, orta teknolojileri üreten firmaların payı da %5’e yakın satış artışı sağlamış görünüyor. Bu gelişme Türk firmalarının kur avantajı dışında bir atılım göstermesi açısından önemli bir gelişmedir.

Sonuçların tehlikeli boyutu ise, finansman ile ilgili konularda ortaya çıkmakta. 500 Büyük Sanayi firmasının özkaynaklarının aktiflerinin içindeki payı %33 seviyesine düşmüştür. Borçların payı 2017 yılında %63 seviyesindeyken, 2018 yılında %67 seviyesine çıkmış durumda. Bu sonuçlar, firmaların teknoloji üreterek ve ihracat yaparak elde ettiği ciroyu finansman maliyeti olarak kullanmak zorunda kalacaktır.

2018 sonuçları firmaların ihracat yönelimli ve teknoloji tabanlı büyüme eğiliminde olduğunu, fakat ciddi bir finansman riski ile karşı karşıya kaldığını göstermektedir.

İSO-500 İlk 10 Kuruluş

Üretimden Satışlar (Net) (TL)

TÜPRAŞ-Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş.

79.042.478.682

Ford Otomotiv Sanayi A.Ş.

31.062.845.187

Toyota Otomotiv Sanayi Türkiye A.Ş.

23.607.677.900

Oyak-Renault Otomobil Fabrikaları A.Ş.

20.242.372.244

TOFAŞ Türk Otomobil Fabrikası A.Ş.

17.110.648.133

Arçelik A.Ş.

16.551.862.693

İskenderun Demir ve Çelik A.Ş.

15.795.144.102

Ereğli Demir ve Çelik Fabrikaları T.A.Ş.

13.778.194.465

İçdaş Çelik Enerji Tersane ve Ulaşım Sanayi A.Ş.

11.957.290.261

Hyundai Assan Otomotiv San. ve Tic. A.Ş.

11.084.691.000

 

Denizli’nin Büyük Sanayi Kuruluşları

Denizli ilinden 500 Büyük Sanayi arasına 2018 yılına 11 firma girdi. Üretimden satışları yaklaşık 15,8 milyar TL tutarına ulaşmıştır. 2017 yılına göre firma cirolarında %45 seviyesinde artış gerçekleşmiştir. Denizli sanayisinin uzun yılardan bu yana devam eden ihracat odaklı büyümesinin olumlu sonuçlarını verdiğini göstermektedir. Denizli firmaları üzerine yaptığımız çalışmada 2003 yılında ‘kur riski’ yönetimini %56’dan fazla önemli olduğunu düşünmekteydi. Dolayısıyla elde edilen sonuçlar, kur dalgalanmalarının olumsuz etkilerini ve enflasyonist baskılarının üstesinden gelerek cirolarını artırmayı başardığını ve kur hareketlerini yönetmeyi de öğrendiklerini göstermektedir. Örneğin listede 24. Sırada yer alan Erbakır firması, ihracat sıralamasında 500 firma içerisinde 19. Sıradadır. Yani Denizli’den bir sanayi kuruluşunun ihracat performansı genel performansının üzerindedir.

Türkiye’nin büyük sanayi kuruluşlarının özkaynak yapılarındaki bozulmanın Türkiye’deki borsada işlem gören hisse senetlerinin de değer kaybetmesi ile özkaynak devşirmede zorluk çekeceklerini ve borçla finansmanda da sorun yaşamaları halinde devir veya birleşme tehdidiyle karşılaşabileceklerini göstermektedir. Türkiye’nin büyük sanayi kuruluşlarının aktif değerlerini kaybetmeden, küresel rekabette üst sıralarda yer almaya devam etmeleri durumunda, Türk ekonomisi de hızlı gelişimine devam edecektir.

Denizli İSO-500 2018 yılı Firmaları

Sıra No - Özel

Üretimden Satışlar

(Net) (TL)

Er-Bakır Elektrolitik Bakır Mamulleri A.Ş.

24

5.449.241.461

Abalıoğlu Yem-Soya ve Tekstil Sanayi A.Ş.

86

1.873.759.938

Kocaer Haddecilik San. ve Tic. A.Ş.

96

1.713.042.848

Kardemir Haddecilik San. ve Tic. A.Ş.

144

1.211.747.414

Seval Kablo Aydınlatma Cihazları İth. İhr. San. ve Tic. A.Ş.

159

1.145.378.229

Abalıoğlu Tarımsal Üretim A.Ş.

212

920.921.086

Menderes Tekstil San. ve Tic. A.Ş.

213

916.843.065

Aynes Gıda San. ve Tic. A.Ş.

217

908.839.964

Pamukkale Kablo San. ve Tic. A.Ş.

313

657.163.633

Atom Kablo San. ve Tic. A.Ş.

340

601.234.986

Gamateks Tekstil San. ve Tic. A.Ş.

432

472.375.926

 

------

Ramazan Bayramı’nın, tüm milletimize refah, huzur ve mutluluk getirmesi dileğiyle…

Prof. Dr. Mustafa YILDIRAN

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Denizli'de otomobil sulama kanalına devrildi: 2 ölü
Denizli'de otomobil sulama kanalına devrildi: 2 ölü
Beşiktaş'ta Sedat Şahintürk, Denizlispor'a kiralandı
Beşiktaş'ta Sedat Şahintürk, Denizlispor'a kiralandı